मुंबई : महाराष्ट्रातील महापालिका निवडणुकांदरम्यान मतदान प्रक्रियेत गैरप्रकार होत असल्याच्या आरोपांच्या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्र राज्य निवडणूक आयोगाने (SEC) स्पष्टीकरण दिले आहे. मतदाराच्या बोटावर लावलेली शाई पुसून गोंधळ निर्माण करण्याचा किंवा पुन्हा मतदान करण्याचा प्रयत्न करणे हा निवडणूक गैरप्रकार असून, असे आढळल्यास संबंधित व्यक्तीविरुद्ध योग्य ती कायदेशीर कारवाई केली जाईल, असा इशारा आयोगाने दिला आहे.
“एखाद्या व्यक्तीने आपल्या बोटावरील शाई पुसून पुन्हा मतदान करण्यासाठी येण्याचा प्रयत्न केल्याचे आढळल्यास त्याच्याविरुद्ध कायद्यानुसार कारवाई करण्यात येईल,” असे राज्य निवडणूक आयोगाने अधिकृत निवेदनात म्हटले आहे. आयोगाने हेही अधोरेखित केले आहे की, शाई पुसली तरी पुन्हा मतदान करणे शक्य नाही. कारण एकदा मतदाराने मतदान केले की त्याची नोंद निवडणूक यंत्रणेत केली जाते.
“बोटावरील शाई पुसून गैरप्रकार करण्याचा प्रयत्न केला, तरी संबंधित मतदाराला पुन्हा मतदान करता येत नाही. यासाठी आवश्यक त्या सर्व सुरक्षा व्यवस्था आधीच लागू करण्यात आल्या आहेत. एकदा मतदान झाल्यानंतर त्याची नोंद कायमस्वरूपी ठेवली जाते. त्यामुळे केवळ शाई पुसल्याने पुन्हा मतदान शक्य होत नाही,” असे निवेदनात स्पष्ट करण्यात आले आहे. या प्रकरणात सर्व संबंधित अधिकाऱ्यांना पुन्हा एकदा सतर्क राहण्याच्या सूचनाही आयोगाने दिल्या आहेत.
मार्कर पेनबाबत स्पष्टीकरण
आयोगाने शाई लावण्यासाठी मार्कर पेनच्या वापराबाबतही स्पष्टीकरण दिले आहे. राज्य निवडणूक आयोगाने दिलेल्या माहितीनुसार, १९ नोव्हेंबर २०११ आणि २८ नोव्हेंबर २०११ रोजी मतदारांच्या बोटावर शाई लावण्यासाठी मार्कर पेन वापरण्याबाबत आदेश जारी करण्यात आले होते. तेव्हापासून स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांमध्ये मतदानानंतर मतदारांच्या बोटावर मार्कर पेनद्वारे शाई लावली जात आहे. या आदेशांनुसार, मार्कर पेनने शाई अशी लावावी की ती मतदाराच्या बोटावर स्पष्टपणे दिसून येईल. नखावर तसेच नखाच्या खालील त्वचेवर मार्कर पेनने तीन ते चार वेळा घासून शाई लावणे आवश्यक आहे. या सूचनांचा उल्लेख संबंधित मार्कर पेनवरही छापलेला आहे, असे आयोगाने स्पष्ट केले आहे. या पार्श्वभूमीवर, मतदारांनी शाई पुसण्यासारख्या कोणत्याही गैरप्रकाराचा अवलंब करू नये, असे आवाहन राज्य निवडणूक आयोगाने केले आहे.
उद्धव ठाकरे यांच्या आरोपांनंतर आयोगाची प्रतिक्रिया
राज्य निवडणूक आयोगाचे हे स्पष्टीकरण शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पक्षाचे प्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी केलेल्या आरोपांनंतर आले आहे. महाराष्ट्रातील २९ महानगरपालिकांमध्ये सुरू असलेल्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर गैरप्रकार होत असल्याचा आरोप उद्धव ठाकरे यांनी केला आहे.
मतदानानंतर बोटावर लावली जाणारी शाई नेलपॉलिश रिमूव्हर किंवा सॅनिटायझरने सहज पुसली जात असल्याने बोगस मतदानाचा आरोप त्यांनी केला होता. “निवडणूक आयोगाने सॅनिटायझर एजन्सी नेमली आहे का? निवडणूक आयुक्तांवर कारवाई व्हायला हवी. गेल्या नऊ वर्षांत त्यांनी काय केले? निवडणूक आयोग हा सेवक आहे, राजा नाही. मी जनतेला मोठ्या संख्येने बाहेर पडून मतदान करण्याचे आवाहन करतो,” असे उद्धव ठाकरे म्हणाले होते.
या आरोपांच्या पार्श्वभूमीवर राज्य निवडणूक आयोगाने आपली भूमिका स्पष्ट करत गैरप्रकार करणाऱ्यांविरुद्ध कडक कारवाईचा इशारा दिला आहे.
