

नवी दिल्ली : मोबाईल डिव्हाइसवरील फोन नंबर ब्लॉक केल्याने स्पॅम कॉल थांबणार नाहीत आणि ग्राहकांनी ट्राय डीएनडी ॲपद्वारे त्यांची तक्रार करावी, असे दूरसंचार नियामकांनी सोमवारी सांगितले.
भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरणाने (ट्राय) सोमवारी सांगितले की, त्यांनी डीएनडी ॲपवर नोंदवलेल्या ग्राहकांच्या तक्रारींच्या आधारे २१ लाखांहून अधिक मोबाईल नंबर आणि स्पॅम आणि फसवे संदेश पाठवण्यात सहभागी असलेल्या एक लाख संस्थांना डिस्कनेक्ट आणि ब्लॅकलिस्ट केले आहे.
भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरणाने (ट्राय) एक सल्लागार जारी केला आहे, ज्यामध्ये नागरिकांना ट्राय डीएनडी ॲपद्वारे स्पॅम कॉल/एसएमएसची तक्रार करण्याचे आवाहन केले आहे, हे अधोरेखित केले आहे की, वैयक्तिक डिव्हाइसवरील नंबर ब्लॉक केल्याने स्त्रोतावर स्पॅम थांबत नाही, असे निवेदनात म्हटले आहे. ॲपवर प्राप्त झालेल्या तक्रारींच्या आधारे त्यांनी केलेली कारवाई दर्शवते की वापरकर्त्यांनी एकत्रितपणे तक्रार करणे देशभरातील दूरसंचार गैरवापर रोखण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावते.
नागरिकांनी अधिकृत ट्राय डीएनडी ॲपद्वारे स्पॅमची तक्रार केल्यामुळे ही मोठ्या प्रमाणात कारवाई शक्य झाली. जेव्हा एखादा वापरकर्ता ट्राय डीएनडी ॲपवर स्पॅम कॉल किंवा एसएमएसची तक्रार करतो, तेव्हा ते ट्राय आणि दूरसंचार सेवा प्रदात्यांना मोबाईल नंबर ट्रेस करण्यास, पडताळण्यास आणि कायमचे डिस्कनेक्ट करण्यास अनुमती देते. याउलट, फोनवर नंबर ब्लॉक केल्याने तो फक्त तुमच्या वैयक्तिक डिव्हाइसवर लपवला जातो - तो स्कॅमरला नवीन नंबर वापरून इतरांशी संपर्क साधण्यापासून रोखत नाही, असे निवेदनात म्हटले आहे.
...तर सिमकार्डचा मालकच जबाबदार; दूरसंचार विभागाचा इशारा
एखाद्या व्यक्तीच्या नावावर घेतलेल्या सिम कार्डचा वापर करून सायबर फसवणूक किंवा इतर बेकायदेशीर कृत्ये केली गेल्यास त्या मोबाईलधारकाला जबाबदार ठरवले जाऊ शकते, असा इशारा दूरसंचार विभागाने सोमवारी दिला आहे. दूरसंचार विभागाने सांगितले की, छेडछाड केलेल्या ‘ईएमईआय’ क्रमांक असलेली मोबाईल हँडसेट वापरू नयेत. सिम बॉक्ससारखी बनावट किंवा जोडून तयार केलेली उपकरणे खरेदी करणे/वापरणे; खोट्या कागदपत्रांवर, फसवणुकीने किंवा दुसऱ्याचे रूप घेऊन सिम कार्ड मिळवणे आणि आपल्या नावावर घेतलेल्या सिम कार्ड इतरांना देणे किंवा वापरण्यास देणे आदीपासून दूर राहण्याचा इशारा देण्यात आला आहे. छेडछाड केलेल्या आयएमईआय क्रमांकाची उपकरणे वापरणे, फसवणुकीने सिम मिळवणे किंवा इतरांना आपल्या सिमचा गैरवापर करण्यासाठी देणे आदी कारणांमुळे गंभीर कायदेशीर कारवाई होऊ शकते. आपल्या नावावर घेतलेल्या सिमचा नंतर गैरवापर झाल्यास मूळ धारकालाही गुन्हेगार म्हणून जबाबदार धरण्यात येऊ शकते.’ विभागाने वापरकर्त्यांना ‘कॉलिंग लाइन आयडेंटीटी’ किंवा इतर दूरसंचार ओळख बदलणाऱ्या मोबाईल ॲप किंवा वेबसाइट वापरू नये, असा सल्ला दिला आहे.