श्रीहरिकोटा : भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेने (इस्रो) शुक्रवारी रात्री ११:५१ वाजता श्रीहरिकोटा येथील सतीश धवन अंतराळ केंद्रावरून जीएसएलव्ही-एफ१८ रॉकेटचे यशस्वी प्रक्षेपण केले. या मोहिमेद्वारे 'एनव्हीएस-०३' हा अत्याधुनिक नेव्हिगेशन (मार्गदर्शन) उपग्रह जिओसिंक्रोनस ट्रान्सफर ऑर्बिटमध्ये यशस्वीपणे स्थापित करण्यात आला आहे.
हा उपग्रह इस्रोच्या नव्या पिढीतील नेव्हिगेशन उपग्रह मालिकेतील तिसरा उपग्रह असून, 'इंडियन सॅटेलाइट रीजनल नेव्हिगेशन सिस्टम', ज्याला 'नाविक' म्हणूनही ओळखले जाते, त्या अंतर्गत नेव्हिगेशन सेवा अविरत सुरू ठेवण्यासाठी हा उपग्रह डिझाइन करण्यात आला आहे. प्रक्षेपणाच्या यशाला दुजोरा देताना इस्रोने म्हटले आहे की, "जीएसएलव्ही एफ १८ वाहनाने एनव्हीएस-०३ उपग्रहाला त्याच्या निर्धारित कक्षेत यशस्वीपणे स्थापित केले आहे. जीएसएलव्ही एफ १८-एनव्हीएस ०३ मोहीम यशस्वीरीत्या पूर्ण झाली आहे. रॉकेटची ही उड्डाण मोहीम सुमारे १८ मिनिटे चालली. यामध्ये तिन्ही टप्प्यांनी, ज्यामध्ये क्लिष्ट क्रायोजेनिक अप्पर स्टेजचाही समावेश होता, उत्कृष्ट कामगिरी केली. त्यानंतर उपग्रह प्रक्षेपण वाहनापासून विलग होऊन त्याच्या नियोजित कक्षेत (१७० किमी पेरीजी आणि ३७,०२३ किमी अपोजी) स्थापित करण्यात आला.
उपग्रहाची वैशिष्ट्ये
एनव्हीएस-०३मध्ये स्वदेशी बनावटीचे रुबिडियम अॅटॉमिक क्लॉक आणि इतर खरेदी केलेले अॅटॉमिक घड्याळे बसवण्यात आली आहेत. यामध्ये विद्यमान एल५ आणि एस-बैंड सिग्नल व्यतिरिक्त एल १ नेव्हिगेशन सिग्नलचाही समावेश आहे, ज्यामुळे भारताच्या भूप्रदेशावर आणि भू-राजकीय सीमांच्या पलीकडे १,५०० किलोमीटरपर्यंत कव्हरेज अधिक विस्तारले जाईल. हा नवीन उपग्रह 'नाविक' यंत्रणेला अधिक बळकट करेल आणि एनव्हीएस-०१ सह इतर कार्यरत नवीन पिढीच्या उपग्रहांना पूरक ठरेल.