वातावरणातील बदल, थंड पदार्थ किंवा सर्दीमुळे घसा खवखवू लागला की काहीतरी गरम प्यावंसं वाटतं. अशावेळी घरच्या घरी करता येणारा सुंठीचा गरमागरम दूधाचा पर्याय उपयोगी ठरू शकतो. सुंठीची चव काहीशी तिखट असल्याने हे दूध प्रत्येकाला आवडेलच असं नाही. पण त्यात वेलची, दालचिनी आणि थोडासा गोडवा योग्य प्रमाणात मिसळला, तर सुंठीचं दूध चवीला छान लागतं.
सुंठीचं दूध घशासाठी का घेतलं जातं?
सुंठ म्हणजे वाळवलेलं आलं. त्यातील काही सक्रिय घटकांमध्ये अँटीऑक्सिडंट आणि दाह कमी करण्यास मदत करणारे गुणधर्म असल्याचं अभ्यासातून दिसून आलं आहे. त्यामुळे गरम सुंठीचं दूध काही लोकांना घशासाठी आरामदायी वाटू शकतं. मात्र हे कोणत्याही घशाच्या आजारावरील औषध नाही.
चव वाढवण्यासाठी वेलचीचा वापर
सुंठीच्या दुधात थोडी वेलची पूड घातल्यास सुंठीची तिखट चव सौम्य होते. वेलचीचा सुगंध दुधाला छान स्वाद देतो आणि पेय अधिक रुचकर लागतं.
दालचिनी आणि जायफळाचा ट्विस्ट
दुधात चिमूटभर दालचिनी किंवा अगदी थोडं जायफळ घातल्यास त्याला मसालेदार चव मिळते. मात्र दोन्ही पदार्थ जास्त प्रमाणात वापरण्याची गरज नाही.
साखरेऐवजी गूळ किंवा खजूर
गोडवा हवा असल्यास नेहमीची साखर वापरण्याऐवजी थोडा गूळ किंवा खजूराची पेस्ट वापरू शकता. गूळ घालताना दूध उकळत असताना तो टाकण्यापेक्षा गॅस बंद करून दूध थोडं कोमट झाल्यावर घातल्यास चव चांगली राहते.
वरून बदाम-काजू घाला
सुंठीच्या दुधावर बदाम किंवा काजूचे बारीक काप घातल्यास पेय अधिक चविष्ट आणि पौष्टिक बनतं. विशेषतः रात्री गरम दूध घेण्याची सवय असल्यास हा एक वेगळा पर्याय ठरू शकतो.
सुंठ किती घालावी?
सुंठीची चव तीव्र आणि तिखट असल्याने ती जास्त प्रमाणात घालण्याची गरज नाही. विशेषतः आम्लपित्त किंवा पोटात जळजळ होण्याची समस्या असणाऱ्यांनी प्रमाण कमी ठेवणं योग्य ठरू शकतं. सतत अपचन, पोटदुखी किंवा आम्लपित्ताचा त्रास होत असल्यास केवळ सुंठीच्या दुधावर अवलंबून राहू नये.
अशा प्रकारे सुंठ, वेलची, दालचिनी आणि थोडासा गोडवा यांचा योग्य वापर करून केलेलं गरम दूध चवीला छान लागतं. हे पेय औषध म्हणून नव्हे, तर संतुलित आहाराचा एक भाग म्हणून घेणं योग्य आहे.
