ख्रिस्ती धर्मातील सर्वात महत्त्वाचा आणि श्रद्धेचा सण मानला जाणारा ईस्टर संडे यंदा ५ एप्रिल २०२६ रोजी साजरा केला जाणार आहे. प्रभु येशू ख्रिस्त यांच्या पुनर्जन्माची आठवण करून देणारा हा दिवस आशा, नवजीवन आणि नव्या सुरुवातीचे प्रतीक मानला जातो.
ईस्टर हा पवित्र आठवड्याचा परमोच्च क्षण आहे. या आठवड्यातील गुड फ्रायडेपासून ते ईस्टर संडेपर्यंतचा काळ ख्रिस्ती बांधवांसाठी अत्यंत पवित्र मानला जातो. या दिवशी विशेष प्रार्थना, चर्चमधील उपासना आणि आनंदोत्सव साजरे केले जातात. तसेच, कुटुंबीयांसोबत सण साजरा करण्याची परंपराही जपली जाते.
दरवर्षी तारीख का बदलते?
ईस्टर संडेची तारीख दरवर्षी बदलते. ही तारीख चंद्र कालगणनेनुसार ठरवली जाते. वसंत ऋतू संपल्यानंतर येणाऱ्या चैत्र पौर्णिमेनंतरचा पहिला रविवार म्हणजे ईस्टर संडे असे निश्चित करण्यात आले आहे. त्यामुळे दरवर्षी हा सण वेगवेगळ्या तारखांना साजरा होतो.
ईस्टरचा इतिहास
ईस्टरचा इतिहास सुमारे २,००० वर्षांपूर्वीचा मानला जातो. ख्रिस्ती श्रद्धेनुसार प्रभु येशू ख्रिस्त यांना शुक्रवारी क्रूसावर चढवले गेले आणि त्यानंतरच्या रविवारी ते पुन्हा जिवंत झाले. हा पुनरुज्जीवनचा प्रसंग ख्रिस्ती धर्माचा पाया मानला जातो.
सुरुवातीला, ख्रिस्ती बांधव रविवारी एकत्र येऊन प्रार्थना करायचे आणि या घटनेचे स्मरण करायचे. मात्र चौथ्या शतकात चर्चने वसंत समाप्ती आणि पौर्णिमेच्या आधारे ईस्टरची तारीख निश्चित करण्याची पद्धत आखली. यामुळे हा सण ज्यू धर्मातील पासोव्हर सणाशीही जोडला गेला.
महत्त्व आणि संदेश
ईस्टर संडे हा केवळ धार्मिक सण नसून आशा, क्षमा आणि नव्या आयुष्याचा संदेश देणारा दिवस आहे. मृत्यूवर जीवनाचा आणि निराशेवर आशेचा विजय याचे प्रतीक म्हणून हा दिवस ओळखला जातो. हा सण श्रद्धाळूंना नव्या उमेदीने जीवन जगण्याची प्रेरणा देतो. तसेच कुटुंब, समाज आणि समुदाय यांना एकत्र आणत आनंद, एकता आणि आध्यात्मिक पुनर्जन्माचा अनुभव देतो.
आध्यात्मिक अर्थ
ईस्टर संडेचा खरा अर्थ ख्रिस्ती श्रद्धेच्या केंद्रस्थानी आहे. प्रभु येशू ख्रिस्त यांच्या पुनर्जन्मामुळे पाप आणि मृत्यूवर विजय मिळाल्याचा विश्वास दृढ होतो. यामुळे श्रद्धाळूंना अनंत जीवनाची आशा मिळते. लेंट या उपवास आणि प्रायश्चित्ताच्या काळानंतर ईस्टर हा आनंदाचा आणि नवचैतन्याचा दिवस म्हणून साजरा केला जातो. दुःखातून आशेकडे आणि अंधारातून प्रकाशाकडे नेणारा हा सण प्रत्येकाला नव्या सुरुवातीची प्रेरणा देतो.
अंडी सजवण्याची विशेष प्रथा
ईस्टर सण जगभरात विविध परंपरांनी साजरा केला जातो. त्यापैकी अंडी सजवण्याची प्रथा विशेष आकर्षण ठरते. अनेक देशांत ईस्टरच्या निमित्ताने अंडी रंगवून, सजवून आनंद साजरा करण्याची परंपरा आजही जपली जाते. ख्रिस्ती श्रद्धेनुसार, अंडे हे येशू ख्रिस्ताच्या रिकाम्या कबरीचे प्रतीक मानले जाते. कबरीतून पुनरुज्जीवन झाल्यानंतर नवजीवनाची सुरुवात झाली, याचे प्रतीक म्हणून अंड्याला विशेष महत्त्व दिले जाते. त्यामुळे ईस्टर हा नवचैतन्य, आशा आणि नव्या जीवनाचा संदेश देणारा सण मानला जातो.
ईस्टरच्या दिवशी अंड्यांचे कवच विविध रंगांनी आणि आकर्षक डिझाईन्सने सजवले जाते. काही ठिकाणी कुटुंबीय आणि मुलांसाठी 'एग हंट'सारखे खेळही आयोजित केले जातात. अंडी सजवण्यामागील ही परंपरा केवळ उत्सवाचा भाग नसून, पुनरुज्जीवनाचा आनंद आणि नव्या सुरुवातीचे प्रतीक म्हणूनही साजरी केली जाते.
(Disclaimer: यामध्ये दिलेली माहिती सामान्य मार्गदर्शनासाठी आहे. नवशक्ति' यातून कोणताही दावा करत नाही.)
