

मुंबई : IIT बॉम्बेतील द्वितीय वर्षाचा विद्यार्थी साहिल वाकोडे याच्या आत्महत्येप्रकरणी कुटुंबीयांनी न्यायासाठी उपोषण करण्याचा निर्णय घेतला आहे. त्यानुसार साहिलचे वडील रवींद्र वाकोडे हे गुरुवारी (दि. २४) IIT बॉम्बेच्या पवई कॅम्पसमध्ये उपोषणासाठी जात असताना मुंबई पोलिसांनी त्यांना ताब्यात घेतले. या कारवाईमुळे साहिलच्या कुटुंबीयांच्या वकिलांनी पोलिसांच्या भूमिकेवर प्रश्न उपस्थित केला आहे. दरम्यान, मुंबई युवक काँग्रेस आणि NSUIच्या कार्यकर्त्यांनीही साहिलला न्याय मिळावा आणि प्रकरणाची जलद चौकशी व्हावी, या मागणीसाठी IIT बॉम्बेच्या परिसराच्या बाहेर निदर्शने केली.
उपोषणासाठी जाताना पोलिसांनी रोखले
साहिलच्या मृत्यूनंतर कुटुंबीयांनी पत्रकार परिषद घेऊन उपोषण करण्याची घोषणा केली होती. त्यानुसार रवींद्र वाकोडे हे गुरुवारी IIT बॉम्बेच्या दिशेने निघाले होते. मात्र, त्यांना पोलिसांनी भांडुप परिसरात रोखून ताब्यात घेतले.
रवींद्र वाकोडे यांनी सांगितले की, "मला गेल्या एक तासापासून येथे थांबवून ठेवले आहे. IIT च्या गेटच्या दिशेने पुढे जाण्याचा प्रयत्न करत होतो. मात्र, मला येथेच रोखण्यात आले आहे. मला याचे कारणही सांगितले जात नाही."
'ताब्यात घेण्याऐवजी कायदेशीर संरक्षण द्यायला हवे'
साहिलच्या कुटुंबीयांचे वकील निखिल कांबळे यांनी पोलिसांच्या कारवाईवर नाराजी व्यक्त केली. ते म्हणाले, "आज साहिलचे कुटुंबीय पत्रकार परिषदेत जाहीर केल्याप्रमाणे IIT बॉम्बेमध्ये उपोषण करण्यासाठी जात होते. मात्र, दुर्दैवाने माझ्या अशिलांना मुंबई पोलिसांनी पुन्हा ताब्यात घेतले आहे. त्यांना उपोषण करण्यासाठी IIT बॉम्बेमध्ये जाण्याची परवानगी दिली जात नाही. माझ्या मते, त्यांना ताब्यात घेण्याऐवजी कायदेशीर संरक्षण दिले पाहिजे."
IIT परिसरात आंदोलन
दरम्यान, साहिलला न्याय मिळावा आणि त्याच्या मृत्यूच्या प्रकरणाची जलदगतीने चौकशी करण्यात यावी, या मागणीसाठी मुंबई युवक काँग्रेस आणि NSUIच्या कार्यकर्त्यांनी IIT बॉम्बेच्या परिसराच्या बाहेर निदर्शने केली. पोलिसांनी आंदोलन करणाऱ्या काही कार्यकर्त्यांनाही ताब्यात घेतले असून, परिसरातील सुरक्षा व्यवस्था वाढवण्यात आली आहे.
परीक्षा कक्षातील CCTV फुटेज तपासाच्या केंद्रस्थानी
मुंबई पोलिसांच्या गुन्हे शाखेकडून साहिलच्या मृत्यूच्या आधीच्या घटनाक्रमाचा तपास सुरू आहे. १८ सप्टेंबर रोजी दुपारी १२.३० ते १२.४५ या वेळेतील परीक्षा कक्षातील CCTV फुटेज पोलिसांकडून तपासले जात आहे.
पोलिसांच्या माहितीनुसार, परीक्षा संपण्यासाठी सुमारे १५ मिनिटे शिल्लक असताना साहिल आपल्या खिशातील काहीतरी पाहण्यासाठी खाली वाकताना CCTVमध्ये दिसतो. त्यानंतर एका प्राध्यापकाने त्याच्याशी विचारणा केली आणि त्याला इतर विद्यार्थ्यांपासून बाजूला नेले, असे पोलिसांनी सांगितले.
परीक्षा कक्षातून बाहेर पडल्यानंतर साहिल कॅम्पसमधून पुढे गेला आणि दुपारी सुमारे १.२५ वाजता वसतिगृहातील आपल्या खोलीत पोहोचला. त्यानंतर तो खोलीबाहेर पडला नसल्याचे गुन्हे शाखेच्या तपासात समोर आले आहे. या प्रकरणात कोणताही अंदाज बांधू नये किंवा तपास पूर्ण होण्यापूर्वी घाईघाईने निष्कर्ष काढू नयेत, असे पोलिसांनी आवाहन केले आहे.
IIT बॉम्बेकडून १० सदस्यीय चौकशी समिती
साहिलच्या मृत्यूशी संबंधित परिस्थितीची चौकशी करण्यासाठी IIT बॉम्बेने १० सदस्यीय समिती स्थापन केली आहे. परीक्षेदरम्यान घडलेल्या घटनेपासून साहिलच्या मृत्यूपर्यंतच्या परिस्थितीची या समितीकडून चौकशी केली जात आहे.
दरम्यान, साहिलच्या कुटुंबीयांनी प्राध्यापक सूर्यनारायण दुल्ला यांच्यावर छळ आणि जातीय भेदभावाचे आरोप केले आहेत. चौकशी पूर्ण होईपर्यंत दुल्ला यांना प्रशासकीय जबाबदाऱ्यांपासून दूर करून रजेवर पाठवण्यात आले आहे.
दुल्लांच्या समर्थनार्थ माजी अध्यक्षांचे वक्तव्य
IIT बॉम्बेच्या काही विद्यमान आणि माजी सहकाऱ्यांनी प्रा. दुल्ला यांना पाठिंबा दर्शवला आहे. संस्थेच्या बोर्ड ऑफ गव्हर्नर्सचे माजी अध्यक्ष शरद कुमार सराफ यांनी दुल्ला हे प्रामाणिक प्राध्यापक असल्याचे सांगत त्यांच्याविरोधात जातीय भेदभावाचा पुरावा नसल्याचे म्हटले आहे.
"मी प्राध्यापक दुल्ला यांना ओळखतो. IIT च्या बोर्ड ऑफ गव्हर्नर्सचा अध्यक्ष म्हणून माझ्या कार्यकाळात ते विद्यार्थी व्यवहारांचे अधिष्ठाता होते. आमच्याकडील सर्वात प्रामाणिक प्राध्यापकांपैकी ते एक आहेत," असे सराफ यांनी म्हटले आहे.
तपासातून नेमकी परिस्थिती स्पष्ट होणार
एनर्जी सायन्स अँड इंजिनीअरिंग विभागातील द्वितीय वर्षाचा बीटेक विद्यार्थी साहिल वाकोडे याचा १८ सप्टेंबर रोजी मृत्यू झाला. परीक्षेदरम्यान घडलेल्या घटनेनंतर साहिलने हे पाऊल उचलल्याचा आरोप त्याच्या कुटुंबीयांकडून करण्यात आला आहे. कुटुंबीयांनी छळ आणि जातीय भेदभावाचे आरोपही केले आहेत.
मात्र, साहिलच्या मृत्यूमागील नेमकी परिस्थिती आणि या आरोपांमध्ये तथ्य किती आहे, हे सध्या तपासाचा विषय आहे. मुंबई पोलिसांची गुन्हे शाखा CCTV फुटेज आणि घटनाक्रमाची चौकशी करत आहे, तर IIT बॉम्बेची समितीही स्वतंत्रपणे या प्रकरणाच्या विविध बाजू तपासत आहे. तपास पूर्ण झाल्यानंतरच या प्रकरणातील नेमकी परिस्थिती स्पष्ट होणार आहे.