उन्हाळा सुरू झाला की बाजारात कलिंगडाची मागणी वाढते. थंडगार, रसाळ आणि गोड कलिंगड खाल्ल्याने शरीराला ताजेतवाने वाटते. उष्णतेत शरीरातील पाण्याची कमतरता भरून काढण्यासाठी हे फळ उत्तम मानले जाते. मात्र अनेक जण कलिंगडावर काळं मीठ टाकून खातात. चव वाढवण्यासाठी केली जाणारी ही सवय शरीरासाठी कितपत योग्य आहे, हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे.
चव वाढते, पचनास मदत होऊ शकते
काळं मीठ घातल्याने कलिंगडाची गोड चव अधिक उठून दिसते. काही लोकांना त्यामुळे पचनास मदत झाल्यासारखे वाटते. पोट जड होणे, गॅस किंवा अपचनाचा त्रास कमी होण्यास काही प्रमाणात फायदा होऊ शकतो.
उन्हाळ्यात इलेक्ट्रोलाइट्ससाठी उपयोगी ठरू शकते
घामामुळे शरीरातील काही क्षार कमी होतात. कलिंगडात पाणी आणि पोटॅशियम असते, तर काळ्या मिठातून थोडे सोडियम मिळते. त्यामुळे मर्यादित प्रमाणात सेवन केल्यास शरीरातील इलेक्ट्रोलाइट संतुलन राखण्यास मदत होऊ शकते.
जास्त सेवन केल्यास बीपी वाढू शकतो
काळ्या मिठामध्येही सोडियम असते. त्यामुळे रोज किंवा जास्त प्रमाणात सेवन केल्यास रक्तदाब वाढण्याचा धोका निर्माण होऊ शकतो. ज्यांना आधीपासून उच्च रक्तदाबाचा त्रास आहे, त्यांनी विशेष काळजी घेणे गरजेचे आहे.
किडनीवर ताण येऊ शकतो
शरीरातील अतिरिक्त सोडियम बाहेर टाकण्याचे काम किडनी करते. सतत जास्त मीठ सेवन केल्यास किडनीवर अतिरिक्त ताण येऊ शकतो. किडनीच्या रुग्णांनी अशा सवयी टाळाव्यात.
शरीरात सूज किंवा पाणी साठू शकते
जास्त मीठ खाल्ल्याने शरीरात पाणी धरून ठेवण्याची प्रवृत्ती वाढते. त्यामुळे हात-पाय सुजणे, जड वाटणे किंवा अस्वस्थता जाणवू शकते.
साधं कलिंगड खाणं अधिक फायदेशीर
कलिंगड हे नैसर्गिकरित्या पौष्टिक फळ आहे. त्यात जीवनसत्त्व अ, क आणि अँटिऑक्सिडंट्स असतात. त्यामुळे त्याचा पूर्ण फायदा हवा असेल, तर ते कोणतेही अतिरिक्त घटक न घालता खाणे अधिक योग्य ठरते.
मग खावे की नाही?
कधीतरी चिमूटभर काळं मीठ टाकून खाण्यात फारसा धोका नाही. मात्र रोजची सवय लावणे किंवा जास्त प्रमाणात वापरणे टाळावे. कोणतीही गोष्ट मर्यादेतच आरोग्यासाठी चांगली ठरते.
(Disclaimer : या लेखातील माहिती ही सर्वसाधारण आरोग्य व आहारविषयक माहितीनुसार देण्यात आली आहे. प्रत्येकाची शारीरिक गरज, आरोग्यस्थिती आणि पचनक्षमता वेगळी असू शकते. त्यामुळे आहारात कोणताही बदल करण्यापूर्वी किंवा नियमित सेवनाची सवय लावण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे. ‘नवशक्ति’ या माहितीच्या अचूकता किंवा परिणामकारकतेची हमी देत नाही.)