मुंबईतील वाहतूक कोंडी कमी करण्यासाठी आणि पूर्व-पश्चिम जोडणी अधिक वेगवान करण्यासाठी उभारल्या जात असलेल्या ऑरेंज गेट भूमिगत बोगदा प्रकल्पात महत्त्वाचा टप्पा पूर्ण झाला आहे. मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणाच्या (MMRDA) या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पात तब्बल २५० मीटर भूमिगत खोदकाम यशस्वीरित्या पूर्ण करण्यात आले आहे.
या कामासाठी अत्याधुनिक ‘स्लरी शिल्ड टनेल बोरिंग मशीन’ (TBM) तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यात आला आहे. तसेच कायमस्वरूपी टनेल लाइनिंग रिंग बसवण्याचं कामही पूर्ण करण्यात आलं आहे. बोगद्याच्या संरचनात्मक स्थिरतेसाठी हा महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो.
मुंबईच्या भूमिगत वाहतूक व्यवस्थेला गती
MMRDA ने दिलेल्या माहितीनुसार, हा प्रकल्प मुंबईतील सर्वाधिक दाट लोकवस्ती आणि संवेदनशील पायाभूत सुविधांच्या परिसरातून जात आहे. त्यामुळे भूमिगत खोदकाम करताना अत्यंत अचूक नियोजन आणि सुरक्षा उपायांची आवश्यकता होती.
MMRDA आयुक्त डॉ. संजय मुखर्जी यांनी सांगितले की, “देशातील सर्वाधिक गर्दीच्या शहरी परिसराखाली भूमिगत बोगद्याचं काम करणं ही मोठी अभियांत्रिकी आव्हानात्मक प्रक्रिया आहे. या प्रकल्पातील प्रगती ही शिस्तबद्ध नियोजन आणि तांत्रिक क्षमतेचं उदाहरण आहे.”
वाहतूक कोंडी कमी करण्यावर भर
मुंबईत जमिनीवरील रस्ते विस्तारासाठी मर्यादित जागा उपलब्ध असल्याने भूमिगत वाहतूक प्रकल्पांना अधिक महत्त्व दिलं जात आहे. ऑरेंज गेट बोगदा हा MMRDA च्या बहुस्तरीय वाहतूक व्यवस्थेच्या मोठ्या आराखड्याचा भाग आहे.
या योजनेत मेट्रो, उड्डाणपूल, किनारी रस्ते आणि भूमिगत रस्ते यांना एकमेकांशी जोडून आधुनिक वाहतूक व्यवस्था विकसित करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.
४.८ किलोमीटर लांबीचा दुहेरी बोगदा
ऑरेंज गेट प्रकल्पांतर्गत ४.८ किलोमीटर लांबीचा दुहेरी भूमिगत बोगदा उभारला जात आहे. हा मार्ग पूर्व आणि पश्चिम मुंबईदरम्यान जलद आणि अखंड जोडणी निर्माण करणार आहे.
या प्रकल्पामुळे सध्या ४० मिनिटांपर्यंत लागणारा प्रवासाचा वेळ भविष्यात अवघ्या ५ मिनिटांवर येण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. तसेच शहरातील प्रमुख मार्गांवरील वाहतुकीचा ताणही कमी होण्यास मदत होणार आहे.